Vader Zoon Engel

Heb Vader Zoon Engel uitgelezen, in één woord prachtig, broer! Wat heb jij de gevoelens (van Thomas ;)) op een bijzondere en prachtige wijze op papier gezet, magnifiek. Vooral de laatste hoofdstukken hebben mij bijzonder geraakt. Wat een slot…

Ik mocht Vader Zoon Engel vanuit De Schrijftuin begeleiden. Een intensief schrijfproces waarin het leven het onverwacht overnam. Na een ingrijpende gebeurtenis in Pauls leven lasten we een lange pauze in. Uiteindelijk pakte Paul het schrijven weer op. Zonder te veel van de plot weg te geven: Paul slaagde erin de gebeurtenissen subtiel en precies passend in het verhaal te verweven. Vader Zoon Engel gaat over een hemelse interventie op aarde, waardoor een vader en zoon voor korte tijd met elkaar herenigd worden. Het is een indrukwekkende prestatie en ik ben ontzettend trots op deze auteur.

Wat een mooi boek, prachtig. Ik denk dat je jezelf hiermee hebt overtroffen. Voor mij persoonlijk hield je mij diverse keren een spiegel voor en waren sommige passages voor mij ook (zeer) emotioneel. Toch mooi hé, dat je je oude vriend toch nog kan emotioneren. Ik vond het een prachtig boek, waarbij jij (jullie) je redelijk hebben blootgegeven.

Vader Zoon Engel heeft een grote indruk op me gemaakt. Het thema is natuurlijk al heel bijzonder. Maar vooral de constructie van het verhaal vind ik geweldig gevonden, volledig functioneel én overtuigend uitgewerkt. Het boek leest heel goed en de spanningsboog is groot. Gelukkig komt die boog ook aan een eind. Onderkoeld staat in de flaptekst dat ‘gebeurtenissen in het boek raken aan je eigen leven.’ Des te knapper dat je geen autobiografie, maar echt een roman hebt kunnen schrijven. Ik kan me voorstellen dat dit je heeft geholpen in je eigen verwerkings- en rouwproces. Zo las ik het. Daar neem ik mijn hoed voor af. Heel vaak heb ik dat mensen horen zeggen na een vreselijke gebeurtenis in hun leven. Maar zelden komt het ervan. Laat staan in zo’n gesublimeerde vorm. De religieuze connotaties van Hierboven, de Almachtige, Loutering, etc. zijn niet mijn cup of tea. Maar op een gegeven moment raakte ik ermee verzoend. Is het allemaal deel van de constructie of is het een werkelijk religieus gevoel? Het gaat mij niet aan, en uiteindelijk doet het er ook niet toe. * Kortom een heel knap boek! *PS: Bij De ontdekking van de hemel van Mulisch, doen dat soort vragen er ook helemaal niet toe. Ik weet niet waarom ik deze associatie maak, maar hij kwam bij me op. Ergens is er een verwantschap.

Vader Zoon Engel raakt me erg en ik ben onder de indruk van je vermogen tot schrijven en de gevoelige vorm waarin je jezelf uitdrukt. Je zei ergens dat dit boek al min of meer geschreven was voordat Liza overleed.
Deze herschreven vorm doet nergens gekunsteld aan, niet alsof er later sausje overheen is gegoten, geïntegreerd dus. En ook al realiseer ik me heel goed dat dit fictie is, zie ik natuurlijk ook de parallellen met je eigen leven. En daar ben ik het meest van onder de indruk. De genadeloosheid van het terugkijken, het zelfonderzoek en tegelijkertijd de liefde waarmee je over je ouders spreekt. Het onvermogen om je dochter te behoeden, schuldgevoel en zelfverwijt en de verzachting dat ze in de hemel weer kon ontspannen en het daar goed heeft. En wat heerlijk dat alles daar goed is en iedereen na loutering weer geluk en elkaar kan terugvinden. Wat hoopvol. Het ontroerde me ook zeer dat je dit boek hebt opgedragen aan Bart. En natuurlijk smaakt dit naar meer. Ik lees het als een groot proces van rouw waar je doorheen gaat (grief is love with no place tot go). En wat knap en moedig dat het je lukt om rouw uit te drukken in woorden.

Meeslepend geschreven, metaforisch opgebouwde verbeelding en verwerking van liefde, rouw, herkenning, herinnering, verbinding, religie en verlossing tussen leven, dood en hiernamaals. Verdient nog veel meer uitgebreide recensies en besprekingen.